5 misverstanden over eigendomsoverdrachten bij familiebedrijven

Een standaard vrijdagmiddag bij de notaris. Documenten op tafel. Koffie geserveerd. Pa en zoon zijn aanwezig. Pa kijkt goed of de notaris alles uitvoert zoals hij dat heeft aangegeven. Zoon kijkt verlekkert naar de akten alsof het een toegangspas is om het voor het zeggen te hebben. Is alles wel uitgesproken? En.. is alles wel afgesproken? Moeder zegt niks. Maar je voelt: dit gaat óf soepel, óf het blijft tien jaar sudderen.

 

Wij vanuit Bunt Groep zien dit vaak. Niet omdat families “lastig” zijn, maar omdat eigendomsoverdracht bijna nooit alleen juridisch en financieel is. Het is ook status, erkenning/waardering en emotie. En hierdoor ontstaan de vijf misverstanden bij overdrachten van het familiebedrijf.

 

1. “Als ik eigenaar word, ben ik de baas”

Het begint vriendelijk: “We dragen het over, maar ik blijf nog even meedenken.”
Zoon hoort: je vertrouwt me niet. Pa hoort: je gaat mijn levenswerk totaal veranderen.

 

Tip: trek drie dingen uit elkaar en zet ze op papier:

• Eigendom (aandelen)
• Zeggenschap (stemrecht/besluiten)
• Leiding (wie stuurt de tent aan)

 

Maak het concreet: wie beslist over investeringen, dividend, vastgoed, bank, aanname/ontslag? En vanaf wanneer? Een datum is hier goud waard.

 

2. “50/50 is altijd eerlijk”

Dan komt die zin: “Laten we het eerlijk doen. Iedereen evenveel.”
Klinkt lief. Werkt vaak iets minder goed, tenzij...

De opvolger levert tijd en risico. De ander (die niet in de zaak zit) wil rust en rendement. En pa wil geen gedoe en behandelt iedereen gelijk. Dat is de perfecte mix voor stille wrok.

 

Tip: maak onderscheid tussen:

• beloning voor werk (salaris/fee),
• beloning voor kapitaal (dividend),
• beloning voor risico/verantwoordelijkheid (zeggenschap/voorwaarden).

 

En als niet-opvolgende kinderen mede-eigenaar worden: leg dividendbeleid en exit-regels vast. Anders wordt elke winstuitkering een familieraad.

 

3.  “De notaris regelt dit wel”

De akte is belangrijk, maar deze lost geen real-life situaties op: scheiding, overlijden, nieuwe partner, iemand die wil stoppen, of ineens wél interesse krijgt.

 

Tip: regel naast de overdracht óók de spelregels:

• aandeelhoudersovereenkomst,
• blokkeringsregeling (aan wie mag je verkopen),
• good leaver/bad leaver,
• waarderingsmethode vooraf.

 

Dan hoef je later niet te “onderhandelen met emoties”.

 

4. “We praten er later wel over”

“Later” is in familiebedrijven een parkeerplaats voor lastige gesprekken. Tot er iets gebeurt en je met 80 km/u op die parkeerplaats knalt.

 

Tip: scheid overleg:

• maandelijks zakelijk overleg (cijfers, besluiten),
• per kwartaal familie-overleg (verwachtingen, rollen, grenzen).

 

En maak duidelijk: wat bespreken we waar (niet alles aan de keukentafel) en wanneer beslissen we.

 

5. “De waarde is wat het voor ons voelt”

Pa noemt een bedrag als erkenning. Zoon noemt een bedrag als haalbaarheid. De rest hoort: wie krijgt korting? En dan ben je niet meer aan het waarderen, maar aan het afrekenen.

 

Tip: maak waardering saai:

• Bepaald met een specialist de methode
• Kies een peildatum
• Heb oog voor uitzonderlijke jaren
• En laat de waardering onafhankelijk plaatsvinden door een specialist.

 

En als er “gunnen” in zit (korting, lening, gefaseerde overdracht): prima. Maar zeg het hardop en leg het vast. Stiekem gunnen is later ruzie.

 

 

Wil jij deze misverstanden voorkomen bij de bedrijfsopvolging van jullie familiebedrijf en ervoor zorgen dat de overdracht niet leid tot gedoe binnen de familie?

Bij Bunt Groep helpen we familiebedrijven sterker maken. Benieuwd hoe we jullie als familiebedrijf kunnen helpen? Neem dan contact met ons op.

 

 

Danny Heeren

Financieel Directeur, Register Valuator